Hangi atık hangi kutuya? Evde geri dönüşüme adım adım başlamak

Evde geri dönüşüm, atıkları kaynağında doğru ayırmakla başlar. Renk kodları, temizleme kuralları ve geri dönüşüm kutusuna atılmaması gereken malzemelerle pratik bir rehber.

Evde geri dönüşüm yapmak için atıkları kaynağında, yani mutfakta ve banyoda oluştukları anda ayırmak gerekir: kâğıt ve karton, plastik, cam, metal ile organik atıklar ayrı toplanır, ambalajlar boşaltılıp kabaca temizlenir ve her biri doğru renkteki konteynere bırakılır. Türkiye'de sıfır atık uygulamalarında kâğıt için mavi, plastik için sarı, cam için yeşil, metal için gri kutular kullanılır. Pil, atık yağ ve elektronik atıklar ise ayrı toplama noktalarına götürülmelidir.

Geri dönüşüm kutularının renkleri ne anlama gelir?

Bazı belediyeler ambalaj atıklarını tek bir kutuda toplayıp tesiste ayırır. Bu nedenle yaşadığınız yerdeki uygulamayı belediyenin sıfır atık birimi ya da internet sitesinden öğrenmek en sağlıklı yoldur.

Evde geri dönüşüm düzeni nasıl kurulur?

1. Alan belirleyin: Mutfakta tezgâh altına ya da balkona iki üç kutu yerleştirin. Kâğıt ve ambalaj atıkları için ayrı torba, organik atık için kapaklı küçük bir kova çoğu ev için yeterlidir.
2. Boşaltın ve çalkalayın: Kaplardaki yemek ve içecek artıklarını boşaltın, gerekirse bulaşık suyuyla hafifçe çalkalayın. Kusursuz temizlik gerekmez, ama yemek artığı diğer malzemeleri kirletir.
3. Hacmi küçültün: Karton kutuları katlayın, plastik şişeleri ezin. Böylece kutu daha geç dolar.
4. Kapakları ayırın: Cam kavanozların metal kapaklarını ayrı atmak ayrıştırmayı kolaylaştırır.
5. Kuru tutun: Islanmış kâğıt ve karton geri dönüşümde değerini büyük ölçüde kaybeder.

Plastiklerin altındaki numaralar ne demek?

Plastik ambalajların altındaki üçgen içindeki 1'den 7'ye kadar sayılar, malzemenin hangi plastik türünden yapıldığını gösterir. Örneğin 1 PET (su şişeleri), 2 HDPE (deterjan şişeleri), 5 PP (yoğurt kapları) anlamına gelir. Bu işaret, ürünün mutlaka geri dönüştürüleceği anlamına gelmez; yalnızca türünü belirtir. Yine de temiz plastik ambalajların sarı kutuya atılması, ayırma tesislerinin işini kolaylaştırır.

Geri dönüşüm kutusuna neler atılmamalı?

• Yağ ve yemekle kirlenmiş peçete, kâğıt havlu ve pizza kutusunun yağlı kısımları
• Market fişleri gibi ısıl kâğıtlar
• Kırık bardak, porselen, ayna ve pencere camı; bunlar şişe camından farklı erime özelliklerine sahiptir
• Kullanılmış bebek bezi, ıslak mendil ve hijyen ürünleri
• Ampul, pil, ilaç ve boya kutuları; bunların ayrı toplama noktaları vardır

Pil, yağ ve elektronik atıklar nereye götürülür?

Atık piller marketlerde, okullarda ve kamu binalarında bulunan pil toplama kutularına bırakılabilir. Kızartma yağı lavaboya dökülmemeli; soğutulup şişede biriktirilerek belediyelerin ya da lisanslı firmaların atık yağ toplama noktalarına verilmelidir. Bozuk telefon, şarj aleti ve küçük ev aletleri ise elektronik atık kutularına ya da satış noktalarının geri alma uygulamalarına teslim edilebilir. Son kullanma tarihi geçmiş ilaçlar için eczanelerin ve sağlık kuruluşlarının yönlendirmesi izlenmelidir.

Sıkça sorulan sorular

Plastik şişelerin kapakları ayrı mı atılmalı?

Belediyenin uygulamasına göre değişir. Genel olarak kapak ile şişeyi aynı sarı kutuya atmak sorun yaratmaz; bazı kampanyalar ise kapakların ayrı toplanmasını ister.

Ambalajları yıkamak şart mı?

Kusursuz temizlik gerekmez. Yemek ve içecek artıklarının boşaltılması ve hafifçe çalkalanması yeterlidir.

Pizza kutusu geri dönüşüme atılır mı?

Temiz kalan kapak kısmı kâğıt kutusuna atılabilir. Yağ emmiş taban kısmı ise genel çöpe ya da organik atığa gitmelidir.

Kırık cam bardak geri dönüşüme gider mi?

Hayır. Bardak, porselen ve pencere camı şişe camından farklı bir yapıya sahiptir; dikkatle sarılıp genel çöpe atılmalıdır.

İlgili HaberMutfak atıklarından toprağa: Evde kompost nasıl yapılır?