İklim değişikliği Norveç’te içme suyu krizini derinleştiriyor

Norveç’in Svalbard bölgesindeki Longyearbyen’de çözülen donmuş topraklar ağır metal kirliliğine yol açtı. Musluk suyunun içilmesine yönelik yasak sürüyor.

Çözülen topraklar su kaynaklarını kirletiyor
Norveç’in Arktik bölgesindeki Svalbard takımadalarında bulunan Longyearbyen kasabasında, içme suyundaki ağır metal kirliliği nedeniyle musluk suyunun tüketilmemesi uyarısı yapıldı. Yaklaşık 2 bin 600 kişinin yaşadığı bölgede sorunun, yükselen sıcaklıklarla birlikte donmuş toprakların çözülmesinden kaynaklandığı belirtiliyor.

Küresel ortalamadan çok daha hızlı ısınan bölgede, yıllardır donmuş halde bulunan kayaçlar çözülerek suyla temas ediyor. Kayaçların içindeki minerallerden açığa çıkan metaller, kasabanın başlıca içme suyu kaynağı olan Isdammen Gölü’ne taşınıyor.
Manganez seviyeleri sınırları aştı
Kirliliğin temel nedenlerinden biri, kayaçlarda bulunan pirit mineralinin su ve oksijenle tepkimeye girmesi. Bu süreçte oluşan asit, ağır metallerin çözünerek su kaynaklarına karışmasını kolaylaştırıyor.

Eylül 2025’te yapılan ölçümlerde manganez seviyesinin, tavsiye edilen sınırın 25 katına ulaştığı tespit edildi. Manganeze uzun süre yüksek miktarda maruz kalınmasının özellikle bebeklerde ve çocuklarda sinir sistemi üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceği belirtiliyor.

Yetkililer, kirliliğin ortaya çıkmasının ardından temiz su dağıtımına başladı. Filtrelenen su, merkezi bir noktada kurulan tank aracılığıyla halka ücretsiz ulaştırılıyor.
İçme suyu yasağı devam ediyor
Sonraki ölçümlerde manganez seviyeleri gerilese de sülfat ve nikel değerlerinin de önerilen sınırları aşması nedeniyle musluk suyuna yönelik yasak kaldırılmadı. Kalıcı çözüm için yeni bir su şebekesi ve göle filtreleme sistemi kurulması seçenekleri değerlendiriliyor. Tuzdan arındırma tesisi de alternatifler arasında bulunuyor.

Ancak sert iklim koşulları ve yüksek maliyetler altyapı çalışmalarını zorlaştırıyor.
Arktik bölgesi için uyarı
Bilim insanları, benzer jeolojik özelliklere ve donmuş topraklara sahip Kanada’nın kuzeyi ile Alaska’da da benzer sorunların yaşanabileceğine dikkat çekiyor. Longyearbyen’deki gelişmeler, iklim değişikliğinin yalnızca sıcaklıkları değil, temel içme suyu kaynaklarını da tehdit edebildiğini gösteriyor.

İlgili HaberDiyarbakır’ın içme suyu projesinde yüzde 92 seviyesine ulaşıldı