Kasım 2025'te Dünya'yı etkisi altına alan güçlü güneş fırtınasının, ABD genelindeki GPS sinyallerinde ciddi bozulmalara neden olduğu ortaya çıktı. Bilim insanlarının yürüttüğü araştırmada, bazı bölgelerde konum belirleme hatalarının 10 metreyi aştığı tespit edildi.
ABD'de The Aerospace Corporation öncülüğünde gerçekleştirilen çalışmada, güneşten yayılan yüksek enerjili yüklü parçacıkların Dünya'nın manyetik alanına ulaşmasının ardından üst atmosferde olağan dışı değişimler meydana geldiği belirlendi.
Güneş fırtınasının etkisiyle iyonosferde meydana gelen düzensizliklerin, GPS başta olmak üzere uydu tabanlı iletişim ve konumlandırma sistemlerini olumsuz etkilediği bildirildi.
Araştırmacılar, sinyal bozulmasının ABD'nin geniş bir bölümünde görüldüğünü ve bazı noktalarda GPS konumlarının gerçek konumdan 10 metreden fazla sapabildiğini aktardı.
Normal şartlarda bu tür etkilerin daha sınırlı kaldığı orta enlemlerde de belirgin bozulmalar gözlemlenmesi, araştırmanın dikkat çeken sonuçları arasında yer aldı.
GPS sinyallerindeki birkaç metrelik sapma dahi hassas konumlandırma teknolojileri açısından önemli sonuçlar doğurabiliyor. Özellikle otonom araçlar, tarım makineleri ve hassas navigasyon sistemleri, doğru GPS verilerine ihtiyaç duyuyor.
Bilim insanları, güneş aktivitesinin iyonosfer üzerindeki etkilerinin daha ayrıntılı şekilde incelenmesinin gelecekteki riskleri azaltabileceğine dikkat çekiyor.
Uzmanlara göre güneş fırtınalarının atmosferin üst katmanlarında oluşturduğu değişimlerin önceden daha doğru tahmin edilmesi, GPS ve benzeri uydu sistemlerinin korunmasına yardımcı olabilir.
Araştırmacılar, özellikle geniş bölgeleri etkileyebilen güçlü güneş fırtınalarının teknolojik altyapı üzerindeki sonuçlarının daha iyi anlaşılması için çalışmaların sürdürülmesi gerektiğini belirtiyor.